Główny Urząd Miar - Ważenia ITD wątpliwe...
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
Główny Urząd Miar - Ważenia ITD wątpliwe... PDF Drukuj Email

Ważenie pojazdów poruszających się po drogach publicznych w Polsce należy do głównych zadań Inspekcji Transportu Drogowego. W wyniku tych pomiarów często nakładane są wysokie kary pieniężne, szczególnie za przekroczenie maksymalnych nacisków osi pojazdów. Z pewnością nie można jednoznacznie określić, czy główna wina obecności przeciążonych pojazdów na drogach leży po stronie przewoźników, którzy błędnie organizują swoje zadania przewozowe, czy też po stronie zbyt rygorystycznych, nie przystających do unijnej rzeczywistości przepisów. Zgodnie bowiem z art. 41 ust. 6 ustawy o drogach publicznych z definicji drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i inne mają dopuszczalny nacisk osi  8 ton. Na podstawie przepisów art. 41 ust. 4 i 5 Minister właściwy do spraw transportu ustala w drodze rozporządzenia wykaz dróg o zwiększonej nośności, tj. 11,5 (krajowe) ton lub 10 ton (krajowe i wojewódzkie).

Problem w tym, iż choć dla dróg wojewódzkich informacja o zwiększonym dopuszczalnym nacisku osi jest zakodowana w wyglądzie tabliczki informacyjnej o numerze drogi, to dla dróg krajowych nie przewidziano żadnego dodatkowe oznakowania - kierowca nie ma zatem możliwości odczytania z informacji na drodze, czy porusza się drogą o dopuszczalnym nacisku 11,5, 10 czy 8 ton. To jest jedna strona medalu. Drugim problemem jest fakt (zauważony zresztą przez NIK w raporcie 154/2011/I10006-I11002-I110003-I11004-I11005/LLU) iż ważenie wagami przenośnymi do pomiarów statycznych nie tylko nie jest szczegółowo uregulowane w normach prawnych, ale w większości wykonywane jest wyłącznie o "wiedzę" kontrolującego inspektora oraz o wewnętrzne instrukcje GITD, nota bene nie podawane do publicznej wiadomości. Nie ulega wątpliwości, że organ administracji państwowej w tym zakresie robi niemal wszystko, aby utrudnić bądź uniemożliwić odwołanie się od np. niesłusznej zdaniem przewoźnika kary. Odwołanie bowiem musi wskazywać na naruszenie odpowiednich norm materialnych czy procesowych, a w tym przypadku przewoźnik nie znając podstawy technicznej nałożenia kary, nie może powoływać się na naruszenie określonych procedur.

 

Ważenie pojazdów w Polsce odbywa się w znakomitej większości wagami przenośnymi do pomiarów statycznych, które wyglądają mniej więcej tak:

WAGA SAW

WAGA Intercomp

Problem w tym, że producenci tych wag certyfikowali je pod kątem ważenia koła lub osi - ważenie osi wielokrotnych, szczególnie tych powyżej 3 osi składowych budzi istotne wątpliwości. Co istotne, w każdym przypadku niezależnie od ilości osi składowych osi wielokrotnej pojazdu, niemal zawsze używana jest tylko jedna para wag. Zatem zważenie osi wielokrotnej polega na wykonaniu kilku następujących po sobie pomiarów i dodaniu odpowiednich wartości. W naszej ocenie taki pomiar cechuje zbyt duży błąd wynikający z przemieszczania się pojazdu w momencie ważenia, w szczególności zmiany ułożenia elementów zawieszenia, chybotliwości cieczy w zbiornikach paliwowych itp. W związku z powyższym złożyliśmy do GUM zapytanie dotyczące zasad używania powyższych wag. Chociaż treść odpowiedzi GUM widać była sporządzona bardzo ostrożnie i mało konkretnie, to jednak na stronie drugiej zawarto bardzo ważne zdanie: wagi SAW i Intercomp nie umożliwiają skutecznego zbadania nacisków osi wielokrotnych w taki sposób, aby były zachowane normy metrologiczne i maksymalne odchyłki ustalone przez organizację WELMEC (międzynarodową organizację metrologiczną). Cała treść pisma poniżej (kliknąć w ikonę).

Odpowiedź GUM

Zatem GUM jednoznacznie wskazał, iż nakładanie kar za przekroczenie nacisków osi wielokrotnych ustalone za pomocą wag SAW czy Intercomp jest co najmniej wątpliwe. Aby było ciekawiej, Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego znany jest problem związany z nieprzydatnością powyższych wag w niektórych sytuacjach ważenia. Pomimo tego wyniki tych wag nadal uznawane są za niezwykle rzetelne i miarodajne.

Co może zrobić przewoźnik aby wybronić się od nałożenia ewentualnej kary? Polecam lekturę TEGO artykułu (kliknij).